Quyền Cơ Bản Của Công Dân Việt Nam Theo Hiến Pháp

Q: Vì sao mọi luật không được trái Hiến pháp?

Vì Hiến pháp là văn bản có giá trị pháp lý cao nhất — là luật gốc mà mọi luật và văn bản dưới luật phải tuân theo.

Hiến pháp là văn bản pháp luật có giá trị pháp lý cao nhất trong hệ thống pháp luật Việt Nam. Hiểu về quyền cơ bản của công dân được Hiến pháp ghi nhận là kiến thức nền mà mỗi người nên biết.

Hiến pháp là gì?

Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nền tảng chính trị – pháp lý cơ bản, quy định những nguyên tắc nền tảng của chế độ chính trị, kinh tế, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân, cũng như tổ chức và vận hành bộ máy nhà nước.

Vì là văn bản cao nhất, mọi luật và văn bản dưới luật không được trái với Hiến pháp. Đây là “luật gốc” mà các luật khác phải tuân theo.

Hiến pháp hiện hành

Bản Hiến pháp đang có hiệu lực là Hiến pháp năm 2013, được Quốc hội khóa XIII thông qua ngày 28/11/2013 và có hiệu lực từ 1/1/2014. Bản này đã trải qua một lần sửa đổi, bổ sung quan trọng năm 2025.

Việt Nam đã có nhiều bản Hiến pháp qua các thời kỳ (1946, 1959, 1980, 1992, 2013) — mỗi bản gắn với một giai đoạn phát triển của đất nước.

Các nhóm quyền cơ bản của công dân

Hiến pháp ghi nhận nhiều quyền, có thể chia thành các nhóm chính để dễ hình dung:

Nhóm quyền	Bao gồm (ví dụ)
Quyền về chính trị	Bầu cử, ứng cử, tham gia quản lý nhà nước
Quyền về dân sự	Sống, tự do, bình đẳng trước pháp luật, bất khả xâm phạm thân thể
Quyền về kinh tế	Sở hữu tài sản, tự do kinh doanh, lao động
Quyền về văn hóa – xã hội	Học tập, nghiên cứu, hưởng thụ văn hóa
Quyền tự do cá nhân	Tự do tín ngưỡng, cư trú, đi lại

Quyền đi liền với nghĩa vụ

Hiến pháp không chỉ trao quyền mà còn quy định nghĩa vụ công dân: tuân theo Hiến pháp và pháp luật, nộp thuế, bảo vệ Tổ quốc, tôn trọng quyền của người khác. Nguyên tắc quan trọng: quyền của người này bị giới hạn bởi quyền của người khác — không ai được dùng quyền của mình để xâm phạm quyền người khác.

Vì sao nên biết quyền của mình?

Biết quyền giúp bạn tự bảo vệ khi bị xâm phạm và hành xử đúng để không vi phạm quyền người khác. Đây là kiến thức công dân cơ bản, không phải chuyện của riêng luật sư.

Lưu ý: bài viết chỉ giới thiệu khái quát. Nội dung Hiến pháp cụ thể và các quyền chi tiết cần tra cứu văn bản Hiến pháp hiện hành; khi có vụ việc pháp lý cụ thể nên hỏi ý kiến người có chuyên môn.

Câu hỏi thường gặp

Hiến pháp là gì?

Là văn bản pháp luật có giá trị cao nhất, quy định nguyên tắc nền tảng của chế độ chính trị, kinh tế, quyền và nghĩa vụ công dân và tổ chức bộ máy nhà nước.